Nizip’in Uluyatır(Mızar) Kasabasında gökyüzüne süzülen yalnız bir minare 30 yıldır camisiz ayakta duruyor.Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından birinci derecede koruma altına alınan minare,camisi ile birlikte III.Selim döneminde yapıldığı tahmin ediliyor.Sanat eserleri uzmanı Halil Eker’in yerinde yapmış olduğu incelemelerde minare yapısında herhangi bir kitabe bulunamadığı ve yapılış tarihi ile ilgili kesin bir teşhisin konulamayacağı tespit edildi.Ancak Sanat tarihi uzmanı Halil Eker,Minarenin mimarisi ve köy sakinlerinin aktardıklarını gözönünde bulundurarak bu minarenin 1700 ila 1750 yıllarında yapıldığı sonucuna vardı.

Tipik bir tanzimat dönemi mimarisi ile yapılmış olan camii ve minaresi 1975 yılına kadar ayakta durabilmiş.Sultan Abdülmecid döneminde Nizip Kilisesinin restorasyonu ve camiye dönüştürülmesi çalışması sırasında Uluyatır’da Selçuklu döneminden kalma bir caminin de bu külliye ile birlikte restorasyon edildiği tahmin edilmektedir.Minare yapısının sert kayalardan yapılmış olması günümüze kadar ayakta kalmasını sağlamıştır.Ancak Bu minarenin kerpiçten yapılma camisi 1900 yıllarından itibaren tahrip olmuş ve harebe haline gelmiştir.Uzun bir müddet camii olarak kullanılamayan harebe yapı 1975-76 yıllarında Uluyatır imar düzenleme çalışmaları kapsamında yıktırılmıştır.Cadde genişletmesine kurban giden camii’nin kalan arsası halen boştur. Dıştan sade bir görünüme sahip olan minare ise Nizip ilçesinin güney batısında Uluyatır kasabasının hemen girişinde Belediye binasının karşısında yer almaktadır.Minare, doğu batı yönünde meyilli bir arazide inşa edilmiştir. Minarenin tamamında düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır. Minareye doğu cephedeki basık kemerli bir kapı ile girilmektedir. (Halil Eker:Katalog no:3.1.1.3)


Sözkonusu minarenin hemen 100 metre ilerisinde köy sakinlerinin kullandıkları bir caminin olması yıkılan caminin yeniden yapılmasını zaruru kılacak bir durum oluşturmadığı için uzun yıllar yalnız ve camisiz kalmaya mahkum olmuştur.Vakıflar Genel Müdürlüğünün restorasyon palanına dahil ettiği bu tarihi minareye sembolik de olsa küçük bir caminin yapılıp yapılmayacağı ise merak konusu olmuştur.Hem arsası hem de minaresi ile dokunulmaz bir konumu olan tarihi yapıya Uluyatır sakinleri kendi imkamları ile cami yapmak isteseler bile Vakıflar Bölge Müdürlüğünün onayı ve izni gerekiyor.Gönül arzuluyorki bu camii en kısa zamanda camisine kavuşsun.

Ramazan Tarhan

tarhan@istanbul-ulasim.com.tr